Układ sztućców na stole, czyli jak prawidłowo nakryć do stołu?

Kuchnia

Układ sztućców na stole, czyli jak prawidłowo nakryć do stołu?

18.07.2022

Urządzając przyjęcie dla znajomych lub rodziny na pewno starasz się, aby wszystko było zapięte na ostatni guzik. Szykujesz piękny obrus, dekoracje oraz komplet sztućców. Ułożenie sztućców na stole jest niezwykle ważne i świadczy o tym, czy znasz podstawowe zasady Savoir-vivre

W tym artykule pokażemy Ci, jak prawidłowo powinno wyglądać ustawienie sztućców na stole zarówno na małych, spotkaniach z przyjaciółmi oraz na dużych przyjęciach z wieloma potrawami i trunkami. 

Układ sztućców na stole – skąd przywędrował do Polski?

Podczas każdego posiłku rozkładane są sztućce w odpowiednim układzie. Jest to bardzo ważne, ponieważ pozwala na sprawniejsze posługiwanie się elementami zastawy. Jednak nie zawsze tak było. 

Prawidłowe rozkładanie i posługiwanie się sztućcami zawdzięcza się Francuzom, którzy to zaczęli praktykować ten zwyczaj już w XVII wieku. Do Polski ten ceremoniał dotarł w XVIII wieku i trwa do dnia dzisiejszego i jest nieodłącznym elementem wszystkich spotkań i posiłków. 

O tym pamiętaj przed rozłożeniem sztućców na stół 

Przed rozłożeniem sztućców na stół powinieneś pamiętać o kilku istotnych sprawach, które sprawią, że przyjęcie będzie wyglądało jeszcze bardziej profesjonalnie. 

Na pewno chcesz, aby cała zastawa elegancko się prezentowała na stole. Dlatego przed ułożeniem powinieneś zadbać o ich czystość. W tym celu należy je umyć lub po prostu wypolerować zwykłą, miękką szmatką. Pozwoli to oczyścić sztućce z kurzu. 

Podczas układania ich na stole warto zaopatrzyć się w kolejną szmatkę i rozkładać je przy jej pomocy. Wszystko po to, aby nie pozostawić na szkle lub innych elementach odcisków palców. 

Należy także mieć na uwadze, że wszystko będzie się prezentowało znacznie lepiej, kiedy wszystkie elementy zestawu będą z jednego kompletu. Dzięki temu zachwycisz swoich gości elastycznością oraz elegancją całego wystroju. 

Jak ułożyć sztućce – zacznijmy od podstawowych elementów 

Aby wiedzieć, jak układać sztućce na większym i bardziej pokaźnym przyjęciu lub obiedzie warto zacząć od podstawowych sztućców, którymi są: nóż, widelec, łyżeczka lub widelczyk do deserów i łyżka obiadowa. 

Są to elementy, które pojawiają się na stole najczęściej i używa się ich do codziennych posiłków, a nie tylko, kiedy zapraszasz gości. Aby stworzyć idealny układ i rozłożyć elementy zastawy w odpowiedni sposób, musisz postępować zgodnie z panującymi zasadami. 

  • talerz – powinien być ułożony w centralnej części, w miejscu, gdzie będzie siedziała konkretna osoba. Możesz przygotować kilka talerzy w zależności od tego, jakie dania będziesz serwować. Na sam początek należy położyć duży talerz obiadowy, następnie mniejszy talerzyk na przekąski lub deser, a na samym końcu talerz na zupę. Dwa ostatnie elementy można także stosować naprzemiennie. 
  • widelec – należy go ułożyć po prawej stronie, blisko największego talerza obiadowego.
  • łyżeczka/widelczyk do deseru – ten ostatni element podstawowej zastawy powinien znaleźć się po lewej stronie talerza, zaraz obok widelca.
  • nóż – ten element trzeba położyć po prawej stronie dużego talerza. Co więcej, panuje zasada, że dobrze ułożony nóż powinien być skierowany ostrzem w kierunku talerza. 
  • łyżka do zupy – powinna być umieszczona po prawej stronie, tuż obok noża. 

Podczas jedzenia posiłków może zdarzyć się, że ktoś się pobrudzi. Dlatego ważne jest, aby przygotować serwetki. Możesz wykorzystać papierowe lub materiałowe.

W przypadku papierowych możesz położyć je na środku stołu, aby każdy miał do nich dostęp lub umieścić jedną pod sztućcami, złożoną na pół w trójkąt. 

Jeśli chodzi o chusteczkę materiałową, to warto umieścić ją na talerzu, aby gość mógł ją zdjąć i np. położyć sobie na kolanach, aby nie pobrudzić stroju. To, jaką chusteczkę wybierzesz, zależy tylko od Ciebie. 

Poprawne ułożenie sztućców na stole

Układ sztućców na stole – jak ułożyć wszystkie elementy

Zdarza się, że musisz zorganizować poważną imprezę, na której będzie dużo ludzi, a także wiele potraw. Wtedy musisz przygotować się na ułożenie większej ilości elementów na stole. Pewnie myślisz, że jest to bardzo skomplikowane. Jednak, kiedy zapoznasz się z panującymi zasadami i nabierzesz wprawy, zobaczysz, że wcale nie jest to takie trudne.

Już zaraz przedstawimy Ci, jak dobrze i profesjonalnie ułożyć wszystkie elementy zastawy!

  • talerz – tak, jak w poprzednim przypadku zaczynamy od dużego talerza obiadowego, ustawionego w centralnej części, w miejscu, gdzie dana osoba będzie siedzieć. Następnie należy ułożyć trochę mniejszy talerzyk na przekąski lub deser, a na samym końcu talerz na zupę. To, jakie elementy rozłożysz, zależy oczywiście od Twojego menu na dane spotkanie. 
  • lewa strona koło talerza – po tej stronie najbliżej talerza należy ułożyć duży widelec obiadowy. obok niego powinien znaleźć się mniejszy widelczyk przeznaczony do konsumowania dań rybnych, a na samym końcu serwetka. 
  • lewa strona nad talerzem – tu powinien znaleźć się mały talerzyk, na którym umieszcza się chleb lub masło. Koło niego z prawej strony połóż nożyk do masła. 
  • prawa strona koło talerza – prawidłowe ułożenie sztućców z tej strony należy rozpocząć od dużego noża obiadowego. Następnie należy położyć nóż do ryby, a obok niego dużą łyżkę obiadową, którą będzie można zjeść zupę. 
  • prawa strona nad talerzem – jest to miejsce przeznaczone na wszelkiego rodzaju kieliszki. Są one ułożone w odwrócony trójkąt. Po lewej stronie należy postawić kieliszek do wody. Obok niego powinien znajdować się kieliszek do wina czerwonego. Pozostaje jeszcze kieliszek do wina białego, który należy umieścić na środku, pomiędzy dwoma wcześniej wymienionymi elementami. 

Pewnie myślisz sobie, że taki układ jest bardzo skomplikowany i trzeba rozłożyć sztućce wiele razy, aby nabrać wprawy. To prawda, ale jak mówi popularne powiedzenie “praktyka czyni mistrza”. Aby ułatwić sobie odpowiednie przygotowanie stołu, spójrz na ilustrację poniżej, która lepiej przedstawi Ci prawidłowe rozłożenie wszystkich elementów. 

Pamiętaj, że to jakie sztućce pojawią się na stole zależy od Twojego menu – czyli dań, które będziesz podawać. 

Jak ułożyc sztućce - schemat
Źródło zdjęcia: Oficjalna strona producenta sztućców 3V Venosta – ForksandSpoons. 
Podpis sztućców

Układanie sztućców – pamiętaj o osobach leworęcznych 

Co prawda osoby praworęczne dominują na świecie, ale jest także dużo osób, które posługują się lewą ręką. W tym przypadku należy pamiętać, aby w miejscu, gdzie będzie siedzieć, ułożyć sztućce na odwrót. Wszystko przez to, że ich lewa ręka jest dominująca i trzymają nóż w lewej ręce, a widelec w prawej. 

Jeśli wiesz, gdzie każdy będzie siedział, warto ustawić zastawę tak, aby osoba posługująca się lewą ręką nie musiała jej przestawiać. 

Wiesz już jak układać sztućce? – pomyśl o elementach dekoracyjnych stołu 

Aby zorganizowane przez Ciebie przyjęcie wyglądało elegancko i estetycznie, nie wystarczą same dobre potrawy i dobrze rozłożone sztućce. Musisz zadbać także o dodatki, czyli dekoracje, które upiększą wygląd stołu. 

Należy zacząć od elementu, który musi znaleźć się na każdym stole, czyli obrus. Jego wzór i wygląd możesz dopasować do konkretnej okazji lub pozostać przy klasycznym rozwiązaniu i zakupić biały, gładki obrus. Ten model będzie doskonały na każde okazje. Dobrze jest wybrać materiał, z którego będzie można łatwo usunąć wszelkiego rodzaju zabrudzenia. Pamiętaj także, aby dobrać dobry rozmiar obrusu do wielkości stołu.

Kolejnym elementem dekoracyjnym są kwiaty. Dodadzą one uroku wnętrzu, a także ocieplą klimat. W przypadku tej dekoracji warto pomyśleć o kwiatach żywych, naturalnych, jednak niepachnących intensywnie. Przez to mogą zaburzyć smak i aromat podawanych potraw. Wielkość wazonu z kwiatami należy dopasować do wielkości stołu. 

Ważne są także serwetki. Już o nich wcześniej wspomnieliśmy. Wybierając serwetki papierowe, na pewno znajdziesz wiele kolorów i wzorów, które będą doskonale pasowały do innych dekoracji lub do motywu przewodniego przyjęcia. W przypadku serwetek materiałowych ten wybór jest znacznie mniejszy, ale są trwalsze i eleganckie. Niestety trzeba je prać po spotkaniu, ponieważ mogą pojawić się na nich zabrudzenia z posiłku. 

Jak wybrać dobre sztućce?

Jeśli chcesz, aby sztućce dobrze się prezentowały, to musisz wybrać odpowiedni komplet. Przed zakupem musisz zwrócić uwagę przede wszystkim na materiał, z jakiego są wykonane. 

Najdroższą opcją są sztućce ze srebra. Przepięknie się prezentują, ale nie to jest najważniejsze. Srebro nie ma negatywnego wpływu na organizm, dlatego nie reaguje z żadnymi produktami i możesz spokojnie konsumować nimi posiłki. 

Najlepsze są ze stali nierdzewnej. Dlaczego? Są odporne na zarysowania, uszkodzenia oraz na rdzewienie. Tak samo, jak srebrne są bezpieczne dla zdrowia i nie reagują w kontakcie z innymi posiłkami. Co więcej, można je bez problemu myć w zmywarce. 

Jak widzisz, prawidłowe ułożenie sztućców jest niezwykle istotne. Teraz już wiesz, jak to zrobić i mimo że może wydawać się skomplikowane, jednak z czasem pójdzie Ci to dużo sprawniej. Musisz pamiętać, aby przed rozłożeniem wszystkich elementów je wypolerować. Co więcej, zadbaj o dekorację stołu, aby prezentował się elegancko i z klasą. Spełniając te wszystkie warunki, masz sukces w kieszeni! 

Podobne artykuły

Chcesz
abyśmy
o Tobie
napisali?

Skontaktuj się z redakcją

Bądź zawsze
na bieżąco

Zapisz się do newslettera i nie przegap
publikacji najnowszych artykułów